Media
De XII werken van extreem sporter-beursmakelaar Marc Sluszny
Ik ga in alles voor mijn eigen top
Hij sprong met een benjikoord uit een luchtballon op 6720 meter, deed recordvluchten met de zweefvliegen boven de Andes, zwom over het Kanaal en racete in de 24 Uren van Daytone. 'Ik kan niet leven zonder uitdagingen, ' zegt beurstrader Marc Sluszny. - door Gilbert Roox, foto Marco Mertens.
Extreme uitdagingen zijn het lange leven van Marc Sluszny. Zoals in 1994, toen hij met een elastiek rond de enkels uit een luchtballon op 6.720 meter hoogte sprong: de
hoogste benjijump ooit. Daarna sneed hij
zijn navelstreng door en suisde tegen 250 kilometer per uur omlaag om met de parachute te landen. `Op zo'n hoogte betekent dat twee minuten je adem inhouden, want er is geen zuurstof. De adrenaline spoot me om de oren. Het was alles tezamen: angst en kick. Je moet er niet aan denken wat er gebeurd was als ik in dat benjikoord verstrikt was geraakt.'
Of in de laatste dagen van 2006, toen hij met een zweefvliegtuig 11.350 meter boven het Andesgebergte zweefde, een Belgisch record en een van de hoogste vluchten aller tijden. `De zuidelijke Andes zijn het mekka van het zweefvliegen. De oceaanwinden slaan er met zo'n kracht tegen de bergen dat je een soort van golven krijgt. Het is als surfen op de wind: je wacht tot de big wave je omhoogduwt. Dan gaat het erom niet te snel te vliegen, anders breken je vleugels af. Maar als je te traag gaat, loop je gevaar van de golf te vallen en opgeslokt te worden door het wolkenpak. Daarbij kwam dat ons zicht zowat nul was. Het glas van de cockpit vroor bij -42 graden dicht. En voorbij de 10.000 meter lieten de digitale instrumenten het plots afweten: de hoogtemeter liep zelfs terug. We dachten dat we daalden, terwijl de mechanische instrumenten het tegendeel zeiden. Heel beangstigend allemaal. Soms wist je niet meer waar links of rechts was.'
Tussen die twee stunts door heeft Marc Sluszny zich aan zowat alles gewaagd: van Kanaalzwemmen tot basejumpen, een reclamespot voor Coca-Cola als skysurfer, en een deelname aan de 24 Uren van Daytona, een van de meest legendarische autoraces ter wereld. Intussen is hij 46, maar aan inbinden denkt hij nog altijd niet. Zijn nieuwste passie is extreem duiken: in arctische wateren en in grotten. Tooral mentaal is het een uitdaging: onder water bots je op diep begraven oerangsten.
Sluszny droomt ervan deze zomer, in ploeg met specialist Eric Wouters, te duiken naar het wrak van de Brittanica, een gigant van 50.000 ton die 120 meter diep op de bodem van de Griekse zee rust. Het zusje van het beroemde rampschip Titanic deed in WO I dienst als hospitaalschip en zonk na aanvaring met een mijn. 'Het wrak is prachtig bewaard, maar een officiele duiklicentie kost maar liefst 500.000 dollar. Alleen National Geographic kan dat betalen. We zullen het dus clandestien moeten doen.'
Winst & Verlies
In het Antwerpse doen wilde verhalen over 'Superman' Marc Sluszny de ronde: steenrijke zakenman, playboy, avonturier, misschien zelfs op het randje van het legale. Mogelijk is hij een agent van de Israelische geheime dienst. De werkelijkheid blijkt ietsje minder. Sluszny's grootvader was een joodse hoedenmaker die van Polen naar Antwcrpen emigreerde. Zijn passie voor sport heeft hij van zijn vader, een handelaar uit de diamantwijk die zelf ooit kampioen hordelopen was. 'Ooit heb ik zelfs stage gelopen als diamantslijper, maar dat bleek niets voor mij.' Zijn vader steunde hem wel voluit om zijn kans te wagen als professionele tennisspeler. Met zeventien zat hij op de Tennis Academy van Nick Bolletieri in Florida, vervolgens kreeg hij een tennisbeurs aan de universiteit van Illinois, waar hij MBA studeerde. Sluszny trainde ongemeen hard, maar het hoogste wat hij bereikte was de nummer vijf in Belgie en een selectie voor de Daviscup. 'Ik had niet genoeg talent voor de internationale top', weet hij nu. Maar toentertijd woog de teleurstelling zwaar. Toor mijn vader, een heel veeleisend man, telde alleen het winnen. Als jonge man wilde ik alles doen om erkenning van hem te krijgen.'
Met 23 gaf Sluszny de brui aan tennis en besloot zijn eigen weg te gaan. Hij verhuisde naar zijn grootmoeder in Londen, waar hij aan de slag ging als commodity trader, beurshandelaar in grondstoffen. Dat doet hij vandaag nog altijd, zij het vaak voor eigen rekening: 'De risico's zijn groter, maar de verdiensten navenant.' Dat Sluszny goed boert, merk je aan zijn Antwerpse duplex: een met veel design ingerichte megaloft, waar vooral de huisbioscoop - `ik ben verslaafd aan films' - en een indrukwekkende collectie antiek wapentuig en harnassen uit de 16de en 17de eeuw opvallen. Laat dit duidelijk zijn, in zijn eigen hoofd is Marc Sluszny een krijger.
Teel rijke zakenmensen denken alleen aan geld', zegt hij. 'Maar wat is de zin van twee vliegtuigen of drie jachten? Mij interesseert geld alleen als een vehikel om mijn dromen waar te maken. Soros zijn die behoorlijk duur. Een zitje in de 24 Uren van Le Mans kost al snel 100.000 euro. (grimmig lachje:) En dan verloor ik toch nog mijn pick aan een Fransman die het dubbele bood. Ik wil geen geld oppotten, ik wil vooral rijk aan ervaringen zijn. Elke mens heeft doelen nodig om zijn leven zin te geven. Voor de een is dat zijn werk, voor de ander kinderen. Voor mij zijn dat uitdagingen. Pas dan heb ik het gevoel dat ik echt leef.'
In zijn tennisjaren draaide alles um competitie, zegt Sluszny. Daar heeft hij later afstand van genomen. 'Op het Central Court van Wimbledon hangt een plaket met een gedicht van Kipling: i fyou can treat both Victory and Defeat as imposters, then you will be a man. Voor mij is dat met de jaren een levensfilosofie geworden. Het gaat niet om winnen of verliezen, het boeiendste is de strijd met jezelf. De weg is belangrijker dan het doel. Met elke nieuwe uitdaging ben ik mentaal gegroeid.'
Ja, ook in zijn job, zegt hij. 'Als trader leef je heel intens. je moet snel beslissen en grote risico's nemen, meetal met een beperkt zicht wat er gebeurt. Vergelijk het met zweefvliegen op grote hoogte. De wereldmarkten zijn voortdurend in beweging en als trader moet je aan de hand van enkele aanwijzingen de hele puzzel kunnen lezen. Dat is het grote verschik tussen een market leader en iemand die alleen maar op de kar springt als het plaatje voor iedereen duidelijk is.'
De sleutel van elk succes is focus, mentale zelfdiscipline: richt al je energie op dat ene punt, je doel. Om dat te kunnen, moet je afstand nemen van emoties en angsten, eheft Sluszny geleerd. 'Een basejumper springt zonder reservevalscherm van een brug of een klip. Er is geen herkansing. Als je de twijfel toelaat je concentratie te verstoren, gaat het fout. Hetzelfde met een trader die inzit met het geld dat hij bij een verkeerde inschatting zal verliezen. Of de inzet nu 1.000 euro of 1 miljoen euro is, je moet het spel op dezelfde manier spelen.'
Mind over matter
Wat was nu eigenlijk de meest extreme onderneming in de lange carriere van Marc Sluszny? `Ze waren allemaal zo verschillend', zegt hij. 'Het hardst afgezien heb ik wellicht tijdens mijn Kanaalovertocht als 26-jarige. Na afloop kon ik vijfjaar lang zelfs geen zwembad meer zien. De meest slopende onderneming was de Belgische klimexpeditie naar de Annapurna, een achtduizender in de Himalaya. Zes weken lang koude, hoofd- en maagpijn door het zuurstofgebrek en `s nachts schrok je naar adem happend wakker: dat maakt op den duur zelfs de sterkste mens kapot. Uiteindelijk hebben we door de sneeuwlawines zelfs niet eens de top gehaald. Mentaal het zwaarst vond ik dan weer het schermen. Klinkt ongelooflijk, he? In negen minuten moet je vijftien punten scoren. In het begin verloor ik de ene wedstrijd na de andere. Ik werd er gek van.'
In 2002 keerde Marc Sluszny nog een keer terug naar de competitiesport. Samen met de Belgische schermploeg stuntte hij met een achtste plaats op het wereldkampioenschap degen, goed voor een plek bij de olympische elite. `Mijn collega's schermden van jongs of aan, ik maar goed drie jaar. Maar in die tijd trainde ik dan ook als een prof: zes uur per dag. En wat ik miste aan techniek, maakte ik goed door inzet en strijdvaardigheid.' Het jaar nadien stopte Sluszny echter koudweg met schermen. 'Ik wist dat de stunt niet te herhalen was. Als ik iets doe, wil ik de top halen: niet de wereldtop maar mijn eigen top. Met schermen had ik voor mezelf het maximum eruit gehaald en dan kap ik er liever mee en ga op zoek naar een nieuwe uitdaging. Zo heb ik het altijd gedaan.'
Tennissen doet hij al vele jaren niet meer, hetzelfde met basejumpen of skysurfen (parachutespringen op een surf-plank). 'Of je gaat er helemaal voor of je stopt ermee: er is geen middenweg, vind ik. Als ik er nog tien jaar mee doorgegaan was, dan was ik er nu allicht niet meer. In 1995 was ik vierde op het wereldkampioenschap skysurfen in Arizona: de eerste en de tweede zijn intussen allebei dood, de derde zit in een rolstoel. Blijkbaar gaat een mens steeds meer risico's nemen en dan loopt het vroeg oflaat eens mis.'
Zelf heeft Sluszny drie keer een rugwervel gebroken: een keer met deltavliegen, twee keer bij het parachutespringen. Maar dat betekent niet dat hij extreme sporten levensgevaarlijk vindt. Als je het aanpakt met discipline en een goede begeleider kan ik het iedereen aanraden. Maar je moet jezelf natuurlijk de kans geven om stap voor stap te groeien. Je springt niet zomaar ineens van een stuwdam van 180 meter hoog naar beneden. Dan breek je je nek. Het is allemaal een zaak van mind over matter: als je het maar hard genoeg wil, kan je het ook. Ik ben het levende bewijs dat mensen veel meer kunnen dan ze denken. Ik heb geen uitzonderlijk lichaam, mijn techniek is maar zus en zo, en ik heb ook geen echt talent. En toch heb ik veel bereikt. Dat heeft alles te maken met focussen op een doel, met motivatie, karakter en hard werk. Bij mij is dat iets dat ik van thuis heb meegekregen. Wat je deed, was niet zo belangrijk, maar als je iets aanpakte, dan moest je er ook helemaal voor gaan.'
De meester
Een groot ego heeft Marc Sluszny zeker. Anders laat je geen drietalig heldenboek uitgeven over je eigen exploten met honderden, overigens adembenemende foto's: A rush of blood to the head (uitg. Tectum, Antwerpen). Op het einde ervan citeert de beurshandelaar de 14de-eeuwse Japanse samoeraikrijger Miamoto Musashi: Ten ware meester her-ken je aan de manier waarop hij loopt.' Geldt dat ook voor Sluszny? Met zijn extreme stunts bouwt de Antwerpse superman' gestaag aan een monument voor zichzelf en dat mag iedereen weten.
Vier jaar geleden verraste stuntman Sluszny met iets totaal onverwachts: een boek. De thriller Code Zwart (Zuidnederlandse Uitgeverij) gaat over een tennisser die gerekruteerd wordt door de Israelische geheime dienst om een nazi-oorlogsmisdadiger op te sporen en werd zowaar genomineerd voor de Hercule Poirot-prijs. Sinsdien is er jaar na jaar een nieuw boek gevolgd. Het meest recente beet De bende en verplaatst de verschrikkingen van de Bende van Nijvel naar het Antwerpen van vandaag. Sluzny schrijft zijn boeken samen met scenarioschrijfster Ann Van Loock (`Spring', `Flikken'): hij levert uit zijn rijke ervaring karakters en plot, zij werkt die uit.
`Zell ben ik niet zo'n lezer', zegt hij. 'Maar ik heb altijd diep respect voor schrijvers gehad, mensen die hun eigen verhaal voor de eeuwigheid vertellen. En waarom het niet toegeven – mensen kijken nu met een heel andere blik naar mij. Ik ben dus toch niet zomaar een gek die nit luchtballons springt. (lacht) Ik heb ook een brein.'
••• In het fotoboek 'Ready for take-off' (Zuidnederlandse uitgeverij) doet Sluszny verslag van een tocht door de Verenigde Staten met een oldtimerwatervliegtuig samen met zijn maatje Adrian Hill. www.marcsluszny.com
••• Adventure Affair, de beurs voor spannende vrije tijd en avontuurlijk reizen, vindt plaats van 22 tot 24 februari op Flanders Expo Gent, Maaltekouter 1, 9051 Sint-Denijs-Westrem. Open vrijdag van 14 tot 19u., in het weekend van 10 tot 18u, Tickets: 8 euro.
De XII werken
1982-83: in de Belgische Daviscupploeg tennis 1988: zwemt het Kanaal over van Dover naar Cap Blanc Nez in 10.30 uur
1992: nr. 5 in de Belgische ranking amateurgolfers
1994: wereldrecord van de hoogste benjisprong uit een luchtballon
1995: vierde op het WK skysurfen, Belgisch kampioen
1996: acrobatische stunts basejumpen
1997: maakt deel uit van de Belgische Annapurna-expeditie
2000: 100 kilometer cross country non-stop met de deltavlieger
2002: tiende met de nationale selectie op het EK degen, achtste op het WK
2003: neemt deel aan de Australische zeilrace Sidney-Hobart
2004-2005: 15de op de 24 Uren van SpaFrancorchamps, 7de op de 24 Uren van Zolder, 20ste op de 24 Uren van Daytona, 39ste op de 24 Uren van de Niirburgring
2006: derde hoogste zweefvlucht ooit
De Standaard, 16 februari 2008